- చదువులమ్మ చెంత పొగ… కట్టెల మంటలు
- భారతీయ వంటింట్లో పాత రోజులు
- దేశవ్యాప్తంగా కట్టెలవైపు జనం చూపు
సహనం వందే, హైదరాబాద్:
దేశంలో గ్యాస్ కొరత ఏ స్థాయికి చేరిందంటే ప్రతిష్టాత్మక ఐఐటీ హాస్టళ్లలో కూడా కట్టెల పొయ్యిలపైనే వంటలు వండుతున్నారు. హైదరాబాద్ సహా దేశవ్యాప్త అనేక ఐఐటీలలో గ్యాస్ లేక విద్యార్థుల ఆకలి తీర్చడానికి పాత పద్ధతులను ఆశ్రయిస్తున్నారు. యుద్ధం తెచ్చిన ఇంధన గండం వల్ల ఆధునిక వంట గది మళ్ళీ వెనక్కి మళ్లింది. పొగ రహిత వంట గదులు ఇప్పుడు కట్టెల పొగతో నిండిపోతున్నాయి.
ప్రతిష్టాత్మక సంస్థల్లో కట్టెల సెగ
భారతీయ సాంకేతిక విజ్ఞాన సంస్థలు ఐఐటీలు ఇప్పుడు కట్టెల పొయ్యిల వైపు మళ్లాయి. హైదరాబాద్ ఐఐటీ సహా దేశంలోని అనేక ప్రధాన ఐఐటీ హాస్టళ్లలో గ్యాస్ సిలిండర్లు దొరకడం లేదు. దీంతో వేలాది మంది విద్యార్థులకు భోజనం వండటానికి కట్టెలనే వాడుతున్నారు. ఒకప్పుడు కట్టెల పొయ్యిలు వాడిన భారత్ మళ్ళీ అదే స్థితికి చేరుకుంది. ఆధునిక సౌకర్యాలకు నిలయమైన ఐఐటీల్లో ఈ దృశ్యాలు ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. గ్యాస్ సిలిండర్ల సరఫరా పూర్తిగా నిలిచిపోవడమే దీనికి ప్రధాన కారణం.
యుద్ధం ఆర్పిన నీలి జ్వాల
ఫిబ్రవరి 28వ తేదీన ఇరాన్ యుద్ధం మొదలైంది. అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ దాడుల తర్వాత పరిస్థితి విషమించింది. దీనివల్ల హోర్ముజ్ జలసంధి గుండా వచ్చే గ్యాస్ నౌకలు నిలిచిపోయాయి. భారత్కు అందాల్సిన 60 శాతం దిగుమతులు ఒక్కసారిగా ఆగిపోయాయి. ఏటా 3.1 కోట్ల టన్నుల గ్యాస్ వాడే మన దేశం ఇప్పుడు ఇబ్బందుల్లో ఉంది. సరఫరా లేక సిలిండర్ల కోసం జనం వీధుల్లో క్యూ కడుతున్నారు.
దిగుమతులపై ఆధారపడటం శాపం
వంట గ్యాస్ దిగుమతుల్లో భారత్ ప్రపంచంలో 2వ స్థానంలో ఉంది. మన అవసరాలకు 60 శాతం విదేశీ గ్యాస్ మీదనే ఆధారపడతాము. మిగిలిన 40 శాతం మాత్రమే దేశీయంగా ఉత్పత్తి అవుతోంది. యుద్ధం వల్ల సముద్ర మార్గం మూతపడటంతో నిల్వలు నిండుకున్నాయి. దీనివల్ల ధరలు పెరగడమే కాకుండా అసలు గ్యాస్ దొరకని స్థితి ఏర్పడింది. ప్రతి ఇల్లు, విద్యా సంస్థ ఇప్పుడు ఈ కొరతను అనుభవిస్తోంది.
నల్లబజారులో గ్యాస్ దందా
గ్యాస్ దొరక్కపోవడంతో మార్కెట్లో అరాచకం పెరిగింది. సిలిండర్ల కోసం నల్లబజారులో భారీగా వసూలు చేస్తున్నారు. ప్రభుత్వం కేవలం సోషల్ మీడియాలో పోస్టులు పెడుతూ కాలం గడుపుతోంది. క్షేత్రస్థాయిలో సరఫరాను పునరుద్ధరించే చర్యలు శూన్యం. దీంతో హాస్టళ్లు, సామాన్య గృహాల్లో కట్టెల పొయ్యిలే దిక్కయ్యాయి. పాత తరం నాటి ఇబ్బందులు మళ్ళీ నేటి తరానికి పరిచయం అవుతున్నాయి.
స్తంభించిన సరఫరా వ్యవస్థ
గ్యాస్ నౌకలు హోర్ముజ్ జలసంధి దాటలేకపోతున్నాయి. యుద్ధం వల్ల బీమా కంపెనీలు నౌకలకు రక్షణ ఇవ్వడం లేదు. దీనివల్ల పర్షియన్ గల్ఫ్ నుంచి వచ్చే సరఫరా గొలుసు విచ్ఛిన్నమైంది. దేశీయంగా ఉన్న కొద్దిపాటి గ్యాస్ కూడా సరిపోవడం లేదు. 100 కోట్లకు పైగా జనం వంట గ్యాస్పై ఆధారపడటం ఇప్పుడు పెద్ద సమస్యగా మారింది. సరైన ప్రత్యామ్నాయం లేక పాలకులు కూడా చేతులెత్తేశారు.
అయోమయంలో సామాన్యుడు
ప్రస్తుత సంక్షోభం భారత్ ఇంధన విధానాన్ని దెబ్బతీసింది. ఐఐటీల వంటి సంస్థల్లోనే ఈ పరిస్థితి ఉంటే సామాన్యుడి గతి ఏమిటనే ప్రశ్న వస్తోంది. యుద్ధం ముగిసే వరకు ఈ ఇబ్బందులు తప్పేలా లేవు. అంతర్జాతీయ ఉద్రిక్తతలు సామాన్యుడి వంట గదిని చిన్నాభిన్నం చేశాయి. కట్టెల పొయ్యి నుంచి గ్యాస్ స్టవ్కు మారిన భారత్ ఇప్పుడు వెనక్కి వెళ్తోంది. ఇంధన భద్రత కోసం కొత్త మార్గాలు వెతకాల్సిన సమయం ఆసన్నమైంది.
బొల్లోజు రవి, సీనియర్ జర్నలిస్ట్
